Friday, August 18, 2017

ကာကြယ္ၾကသည္ ဆိုရာဝယ္ …


***
ကၽြန္မတို႔ ဝန္းက်င္မွာ ခုတေလာ အမ်ားျပည္သူ ထိတ္လန္႔ေနတဲ့ H1N1 ေရာဂါနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ကာကြယ္ဖို႔ရာ အမ်ဳိးမ်ဳိး လႈံ႔ေဆာ္ၾကတာကို ေတြ႕ျမင္ေနရပါတယ္။ လႈံ႕ေဆာ္ၾကတဲ့အတိုင္း ကာကြယ္ၾကတာကို အထင္ရွားဆံုး ျမင္ႏိုင္တာကေတာ့ လူေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားရဲ႕ မ်က္ႏွာေပၚက ႏွာေခါင္းနဲ႔ ပါးစပ္ကို အုပ္ထားတဲ့ mask ေတြပါပဲ။
.

လမ္းေပၚမွာ၊ ကားေပၚမွာ၊ ေစ်းဆိုင္မွာ၊ ေက်ာင္းေတြမွာ mask ေတြ အၿပိဳင္အဆိုင္ တပ္ေနၾကတဲ့အျပင္ mask တပ္ထားတဲ့ ပံုေတြ ေဖ့စ္ဘုတ္လို ဆိုရွယ္ေပ့ခ်္ေတြမွာပါ ဖက္ရွင္တစ္ခုလို သူ႔ထက္ငါ တင္ေနၾကတာ လည္း ျမင္ရပါတယ္။ ဒါဟာ မေကာင္းလို႔ေတာ့ မဟုတ္ပါဘူး။ mask တပ္ထားတဲ့အခါ ကိုယ္ ေခ်ာင္းဆိုးရင္ ႏွာေခ်ရင္လည္း သူတပါးဆီ မေရာက္ေတာ့ဘူး၊ သူတပါး ေခ်ာင္းဆိုး ႏွာေခ်လည္း ကိုယ့္ဆီ မေရာက္ႏိုင္ဘူး ဆိုေတာ့ H1N1 တြင္ မကဘူး၊ တျခားကူးစက္ႏိုင္တဲ့ ေရာဂါပိုးမႊားရန္ကပါ ကာကြယ္ႏိုင္တာေပါ့။ ဒါေပမဲ့ … … လူတိုင္း လူတိုင္းဟာ mask ေတြကို စနစ္တက် မတပ္ၾက … မစြန္႔ပစ္ၾကတဲ့အခါ …. ။
***
ႏွာေခါင္းနဲ႔ ပါးစပ္မွာ အနီးကပ္ တပ္ရတဲ့ mask ေတြကို စနစ္တက် မသံုးစြဲတတ္ၾကတဲ့အခါ ပိုၿပီး ဆိုးရြားတဲ့ ျပႆနာေတြ ျဖစ္လာႏိုင္ပါတယ္။ ကၽြန္မတို႔ေက်ာင္းမွာ ကေလးတခ်ဳိ႕ဟာ mask ေတြကို စတိုင္လုပ္ တပ္ၾကတယ္။ စကားေျပာရ အသက္႐ွဴရ မုန္႔စားရ ခက္လာေတာ့ ခၽြတ္ၿပီး ဟိုနား ဒီနား တင္ထား၊ စကားေျပာၾက၊ မုန္႔စားၾကလုပ္ၾကတယ္။ ၿပီးေတာ့ တခါ ျပန္ယူၿပီး တပ္ၾကျပန္တယ္။ အဲဒီလို မလုပ္ဖို႔ ကၽြန္မမွာ အထပ္ထပ္ ေျပာေပမဲ့ လုပ္တဲ့သူက ျပန္လုပ္ၾကတာပါပဲ။ တခ်ဳိ႕မိဘေတြကေတာ့ သူတို႔ သားသမီးေတြကို ေသခ်ာမွာပါတယ္။ တခါျဖဳတ္ၿပီး ျပန္မတပ္ဖို႔၊ အမႈိက္ပံုးထဲ ေသခ်ာ စြန္႔ပစ္ဖို႔ စသျဖင့္ေပါ့။
.
အမႈိက္ပံုးထဲ စြန္႔ပစ္တာနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ လတ္တေလာ ျမင္တာ ေျပာရရင္ ႐ုပ္သံဌာနတစ္ခုက H1N1 နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး လမ္းသြားလမ္းလာေတြကို အင္တာဗ်ဴးလုပ္တဲ့အစီအစဥ္ live လႊင့္ပါတယ္။ ၿမိဳ႕လယ္ေခါင္က မဟာဗႏၶဳလပန္းျခံထဲမွာပါ။ အဲဒီမွာ ကေလးငယ္တေယာက္က အမႈိက္ပံုးနားမွာ က်ေနတဲ့ mask ကို ယူတပ္ေနတာ ျမင္လိုက္ရပါတယ္။ အစီအစဥ္ တင္ဆက္သူကလည္း အဲဒီကေလးငယ္ကို တားေတာ့ တားလိုက္တယ္ ထင္ပါတယ္။ ဒါကို ၾကည့္ၿပီး ကၽြန္မ ေတာ္ေတာ္ေလး ထိတ္လန္႔ မိတယ္။ အမႈိက္ေတြကို စနစ္တက် မစြန္႔ပစ္ႏိုင္ၾကေသးတဲ့/ စြန္႔ပစ္ရမွန္း မသိတဲ့/ စြန္႔ပစ္တဲ့ စနစ္ မရွိတဲ့ ကၽြန္မတို႔ ႏိုင္ငံမွာ ဒီလို ကေလးငယ္ေတြ ဘယ္ေလာက္ေတာင္ မ်ားေနမလဲ။
.
အမႈိက္ကို စနစ္တက် မစြန္႔ပစ္တဲ့အေၾကာင္း ၾကံဳလို႔ထပ္ေျပာရရင္ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ ပုဂၢလိက ေဆး႐ံုတခုရဲ႕ အမႈိက္ကန္မွာ အမႈိက္အိတ္ႀကီးနဲ႔ တလံုး စြန္႔ပစ္ထားတဲ့ အသံုးျပဳျပီးသား ေဆးထိုးအပ္ေတြကို လူတခ်ဳိ႕က ေမႊေႏွာက္ရွာေဖြ ေရြးယူေနတာ ကၽြန္မအေဖ ကိုယ္တိုင္ မ်က္စိနဲ႔ တပ္အပ္ ျမင္ခဲ့ရဖူးပါတယ္။ ထိုနည္းတူစြာပဲ အမႈိက္နဲ႔ အမႈိက္ပံုးေတြဟာ မမွ်တတဲ့အတြက္ ရပ္ကြက္တိုင္းမွာ ထားေပးတဲ့ အမႈိက္ပံုးေတြရဲ႕ ေဘးမွာ ေတာင္ပံုရာပံု ပံုထားရတဲ့ အမႈိက္ေတြ … အဲဒီအမႈိက္ေတြကို ထိုးဆြ ရွာေနၾကရွာတဲ့ လူေတြ၊ ေခြးေတြကို … မျမင္ရက္စရာ ျမင္ေနရပါတယ္။ ဒီအမႈိက္ပံုေတြကေန ေရာဂါမ်ဳိးစံု ကူးစက္ျပန္႔ပြါး ႏိုင္တာေၾကာင့္ အမႈိက္ေတြကို အရင္ဆံုး ထိမ္းခ်ဳပ္ဖို႔လည္း လိုအပ္တယ္ မဟုတ္လား။
***
ေနာက္တခုကေတာ့ Hand Sanitizer လို႔ ေခၚတဲ့ လက္သန္႔စင္တဲ့ ေဆးရည္ဂ်ဲလ္ပါ။ 
.

H1N1 ကာကြယ္ဖို႔ သတိေပးခ်က္ေတြထဲမွာ လက္ကို ေသခ်ာေဆးရမယ္၊ လက္သန္႔စင္ ေဆးရည္ကို သံုးစြဲရမယ္ … စသျဖင့္ ပါဝင္ပါတယ္။ လက္သန္႔စင္ေဆးရည္ဟာ မ်က္စိနဲ႔ မျမင္ႏိုင္တဲ့ ဘက္တီးရီးယား ေတြကို ေသေစႏိုင္တယ္၊ ဒါေၾကာင့္ အထူးသျဖင့္ ေဆး႐ံုေတြ ေဆးခန္းေတြမွာ လက္သန္႔စင္ေဆးကို အသံုးျပဳၾကပါတယ္။ က်န္းမာေရး ဝန္ထမ္းေတြအေနနဲ႔ ဒီေဆးရည္ကို အတိုင္းအဆနဲ႔ အသံုးျပဳၾကေပမဲ့ မသိနားမလည္တဲ့ ကေလးငယ္ေတြက အလြန္အကၽြံ သံုးစြဲ ၾကတဲ့အခါ … ။
.
ဒါကလည္း ကၽြန္မတို႔ ေက်ာင္းမွာ ၾကံဳရတာပါပဲ။ တရက္ Grade 1 အတန္းထဲကို ဝင္သြားတဲ့အခါ စာသင္ခန္းတခန္းလံုး ေမႊးသလိုလို နံသလိုလို အနံ႔ေတြ ေရာျပြမ္းၿပီး ေထာင္းေထာင္းထေနပါတယ္။ ဒါနဲ႔ ေမးျမန္းၾကည့္ေတာ့ ကေလးေတြက လက္သန္႔ေဆးရည္ေတြ အားရပါးရ လိမ္းထားၾကပါသတဲ့။ သူတို႔အားလံုးနီးပါးဆီမွာ ေဆးရည္ဗူးေလးေတြ ကိုယ္စီနဲ႔။ အနံ႔အမ်ဳိးမ်ဳိး၊ အေရာင္အမ်ဳိးမ်ဳိး၊ ဗူးပံုစံအမ်ဳိးမ်ဳိး၊ အရြယ္အစား အမ်ဳိးမ်ဳိးပဲ။ ပါလာတဲ့သူေတြ ဗူးေတြစားပြဲေပၚ လာတင္ဖို႔ ေျပာၿပီး ဒီလက္သန္႔ေဆးရည္ကို အမ်ားႀကီး မသံုးဖို႔နဲ႔ ဘယ္လို သံုးစြဲရမယ္ဆိုတာ ရွင္းျပေပးခဲ့ပါတယ္။ 


အသက္ ၅ ႏွစ္ ၆ ႏွစ္ ကေလးေတြ အေနနဲ႔ သူတို႔ရဲ႕ ႏူးညံ့ပါးလႊာတဲ့ အေရျပားေလးေတြဟာ ဓာတုပစၥည္းေတြပါတဲ့ လက္သန္႔ေဆးရည္ေတြ အလြန္အကၽြံသံုးစြဲဖို႔ မသင့္ေတာ္ပါဘူး။ ဒါကို လူႀကီးမိဘေတြလည္း သတိထားသင့္ ပါတယ္။ သူတို႔ေလးေတြက အနံ႔ေလး ေမႊးၿပီး လိမ္းလိုက္ရင္ ေအးေအးေလး ျဖစ္ေနေတာ့ သေဘာက်ၾကၿပီး ခဏခဏ လိမ္းၾကတယ္၊ သူတို႔ခ်စ္တဲ့ ဆရာ ဆရာမေတြကိုလည္း လက္ျဖန္႔ခိုင္းၿပီး အပံုလိုက္ ညွစ္ခ်လို႔ လိမ္းေစတယ္။ တရက္ထဲနဲ႔ တဗူးကုန္လုနီးပါး သံုးထားတဲ့ ကေလးေတြလည္း ရွိပါတယ္။
.
စာသင္ခ်ိန္အၿပီး Google မွာ side effect of hand sanitizer ကို ရွာၾကည့္ေတာ့ အလြန္အကၽြံသံုးစြဲရင္ ျဖစ္ႏိုင္တာေတြ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကို ေတြ႕ရပါတယ္။ အေရျပားထိခိုက္ျခင္းက အစျပဳလို႔ ေနာက္ဆံုး ကင္ဆာ ေရာဂါအထိ ျဖစ္ႏိုင္ေခ်ရွိတာေတြကို ဖတ္ရေတာ့ ဘုရားတ မိတယ္။
.
လက္သန္႔ေဆးရည္ေတြမွာ ပါဝင္ႏိုင္တဲ့ ဓာတုပစၥည္းေတြျဖစ္တဲ့ Triclosan နဲ႔ Parabens တို႔ဟာ ဘက္တီးရီးယားေတြ ရွင္သန္ႀကီးထြားျခင္းကို ကာကြယ္ေပးေပမဲ့ သူ႔ရဲ႕ ေဘးထြက္ဆိုးက်ဳိးေတြက မနည္းပါဘူး။ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္မွာ အေမရိကန္ ဓာတုအဖြဲ႔အစည္းက ေတြ႕ရွိခ်က္အရ Triclosans ဟာ ရင္သားကင္ဆာဆဲလ္ ရွင္သန္ႀကီးထြားကို အားေပးအားေျမွာက္ ျပဳပါသတဲ့။ ဒါ့အျပင္ ကယ္လီဖိုးနီးယား တကၠသိုလ္က ေလ့လာေတြ႕ရွိခ်က္အရေတာ့ ဦးေႏွာက္က ဆဲလ္ေတြကိုလည္း ေသေစႏိုင္တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ Parabens ကလည္း အေရျပား ေျခာက္ျခင္း, ယားယံျခင္းေတြ ျဖစ္ေစႏိုင္သလို ဦးေႏွာက္နဲ႔ အာ႐ံုေၾကာစနစ္၊ ေဟာ္မုန္းစနစ္ေတြကို ထိခိုက္ေစၿပီး ကင္ဆာေရာဂါအထိပါ ျဖစ္ႏိုင္တယ္ဆိုတာ ဖတ္လိုက္ရပါတယ္။
.
ဒီလက္သန္႔ေဆးရည္ေတြမွာ အမ်ားဆံုးပါတဲ့ အယ္လ္ကိုေဟာကလည္း လ်က္မိရင္၊ ရွဴမိရင္ အဆိပ္အေတာက္ ျဖစ္ေစႏိုင္ပါတယ္။ တခ်ဳိ႕အမ်ဳိးအစားက alcohol free ဆိုရင္ေတာင္ သူ႔မွာပါတဲ့ တျခား ဓာတုပစၥည္းေတြက ခႏၶာကိုယ္ရဲ႕ ခုခံစြမ္းရည္ကို ထိခိုက္ေစတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ဗူးေလးေတြကို ေလ့လာၾကည့္ေတာ့ ဗူးေနာက္ေက်ာ ႐ိုက္နိွပ္ထားတ့ဲ ပါဝင္ပစၥည္းစာရင္းက ေသးလြန္းလို႔ မနည္းဖတ္ရပါတယ္။ အသက္ ၆ ႏွစ္ေအာက္ ကေလးေတြ သံုးစြဲမယ္ဆိုရင္ လူႀကီီးရ႕ လမ္းၫႊန္မႈနဲ႔ သံုးစြဲရမယ္ လို႔ သတိေပးခ်က္ေတြ ပါေပမဲ့ ဝယ္ယူသူ အမ်ားစုဟာ ဒါေတြကို တကူးတက သိပ္မဖတ္ၾကပါဘူး။ လက္သန္႔ေဆးရည္ကို ေန႔စဥ္သံုးစြဲၾကရတဲ့ က်န္းမာေရးဝန္ထမ္းေတြေတာင္ ၾကာရွည္မွာ က်န္းမာေရး ထိခိုက္တယ္လို႔လဲ ဆိုထားတာေၾကာင့္ ဒီလက္သန္႔စင္ ေဆးရည္ဟာ အနည္းအက်ဥ္း အသံုးျပဳရင္ အက်ဳိးရွိေပမဲ့ အမ်ားအျပား အလြန္အကၽြံသံုးစြဲရင္ေတာ့ အင္မတန္ အႏၲရာယ္မ်ားတာကို ေတြ႕ရပါတယ္ တဲ့။
.
မသိနားမလည္တဲ့ ကေလးေတြဟာ အတိုင္းအဆမရွိ သံုးစြဲတတ္ၾကတာေၾကာင့္ မိဘေတြ ဆရာေတြ အေနနဲ႔ တင္းတင္းက်ပ္က်ပ္ သတိေပးသင့္ပါတယ္။ ကြၽန္မကေတာ့ ဒီလက္သန္႔စင္ ေဆးရည္ဟာ ေရနဲ႔ ဆပ္ျပာ အလြယ္တကူ မရွိမွသာ အနည္းအက်ဥ္း သံုးရတာ ျဖစ္ၿပီး ခဏခဏ မလိမ္းသင့္ဘူးဆိုတာ သူတို႔ေလးေတြနားလည္ သေဘာေပါက္ေအာင္ အထပ္ထပ္ အခါခါ ေျပာျပခဲ့ရပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ mask တပ္တာနဲ႔ လက္သန္႔ေဆးရည္ သံုးတာမွ H1N1 ကို ကာကြယ္တာ မဟုတ္ဘူး၊ အာဟာရျဖစ္တဲ့ အစားအစာေတြ, လတ္ဆတ္တဲ့ အသီးအႏွံ ဟင္းသီးဟင္းရြက္ေတြ, ဗိုက္တာမင္ စီဓာတ္ပါတာေတြ စား၊ ေရမ်ားမ်ားေသာက္၊ က်န္းမာေရး လႈပ္ရွားမႈ တခုခုလုပ္၊ လူထူထပ္တဲ့ ေနရာေတြ ေရွာင္ စသျဖင့္ ေျပာရပါေသးတယ္။
.
ကာကြယ္ျခင္းဟာ ကုသျခင္းထက္ ပိုၿပီး ထိေရာက္သတဲ့။
ခုလိုမ်ဳိး လြန္ကဲစြာ ကာကြယ္ျခင္းရဲ႕ ေဘးထြက္ ဆိုးက်ဳိးေတြ ရွိလာတဲ့အခါ … ကာကြယ္ရင္း ထိခိုက္တာမ်ဳိး မျဖစ္ရေအာင္ ဉာဏ္နဲ႔ ဆင္ျခင္ၿပီး သင့္တင့္စြာ ကာကြယ္ၾကပါလို႔ သတိေပးလိုက္ရပါတယ္။
***
ေမဓာဝီ
.
Ref: News Max Health – 6 reasons to avoid Hand Sanitizers (by Sylvia Booth Hubbard)

(ျမန္မာတိုင္းမ္ ေန႔စဥ္ သတင္းစာ - ၁၈.၀၈.၁၇)

Read More...

Thursday, August 17, 2017

သမိုင္းဆိုတာ ... ကဗ်ာတပုဒ္ ...


********
သမိုင္​းဆိုတာ ...
(၁)
.
စီးဆင္​း​ေနတဲ့ ျမစ္​တစင္​း ...
~~~~~~~~~~~
ၾသဂုတ္​လဆန္​းတုန္​းက Grade 8 နဲ႔ Grade 9 ​ေက်ာင္​းသား​ေတြကို သမိုင္​း စ သင္​ရတယ္​။ ကြၽန္​မ သမိုင္​း သင္​မယ္​ဆို​ေတာ့ ​ေက်ာင္​းသူတ​ေယာက္​က သမိုင္​းသင္​ရမွာ ပ်င္​းလိုက္​တာ စာသင္​ရင္​း အိပ္​​ေပ်ာ္​သြားမွာပဲ လို႔ ​ေျပာတယ္​။ အင္​း​ေလ ကြၽန္​မတို႔ ငယ္​ငယ္​ကလည္​း သမိုင္​းဆိုတာ ပ်င္​းစရာ ဘာသာရပ္​လို႔ သတ္​မွတ္​ခ့ဲတာပဲကိုး။
.
ငယ္​ငယ္​က ကြၽန္​မအပါအဝင္​ သူငယ္​ခ်င္​း အ​ေတာ္​မ်ားမ်ားက သမိုင္​းဘာသာရပ္​ကို ၿငီး​ေငြ႕ၾကတယ္​။ သမိုင္​းက်က္​ရမွာလည္​း ပ်င္​းတယ္​။ မွတ္​ရခက္​တ့ဲ ခုႏွစ္​သကၠရာဇ္​​ေတြ၊ နာမည္​​ေတြကိုလည္​း စိတ္​ပ်က္​ခ့ဲၾကတယ္​။ ဒါ​ေပမဲ့ သမိုင္​းစာ​ေမးပြဲ​ေတြနဲ႔ ​ေဝးကြာလာခ်ိန္​မွာ သမိုင္​းရဲ႕ အ​ေရးပါမႈ​ေတြကို တစတစ နားလည္​လာၿပီး သမိုင္​းပညာရပ္​ကို တန္​ဖိုးထားရ​ေကာင္​းမွန္​း သိလာခ့ဲတယ္​။
.
သမိုင္​းဆိုတာ ျပ႒ာန္​းစာအုပ္​ထဲမွာတြင္​ ရွိတာမဟုတ္​ဘူး၊ စာအုပ္​ထဲမွာပဲ ရပ္​​ေနတာ မဟုတ္​ဘူး၊ သမိုင္​းဟာ စီးဆင္​​းေနတဲ့ ျမစ္​တစင္​း ... ။
***
(၂)
.
အရိပ္ပမာ ...
~~~~~~~
သူတို႔ေလးေတြအတြက္ ျပ႒ာန္းစာအုပ္ကို ျဗိတိန္ႏိုင္ငံထုတ္ History of the World ဆိုတဲ့ စာအုပ္ထဲက ေကာက္ႏုတ္ထားပါတယ္။ ဒီစၾကာဝဠာႀကီးနဲ႔ ၾကယ္ေတြ ျဂိဳဟ္ေတြ၊ ကိုယ္ေနထိုင္ရာ ကမၻာႀကီး ျဖစ္ေပၚလာပံုက အစျပဳျပီး ဒီေန႔ေခတ္ အထိ ႏွစ္အပိုင္းအျခားအလိုက္ ပံုေလးေတြနဲ႔ ေဖာ္ျပထားတာမို႔ စိတ္ဝင္စားစရာ စာအုပ္တအုပ္ပါပဲ။ စာသင္ႏွစ္ တႏွစ္တာ အတြင္း ဒီစာအုပ္ တအုပ္လံုးေတာ့ သင္ၾကားခ်ိန္ ရမွာ မဟုတ္ပါဘူး။ သမိုင္းက အဓိက ဘာသာရပ္ မဟုတ္တဲ့အတြက္ တပတ္ကို ၂ ခ်ိန္ပဲ ပါၿပီး အေတာ္အသင့္ ေလာက္သာ ေကာက္ႏုတ္ သင္ေပးရမွာပါ။
.
​ျပ႒ာန္းစာအုပ္ စမသင္ခင္ ...
ဝႈိက္​ဘုတ္​မွာ What is history? ဆိုတဲ့ ​ေမးခြန္​း​ေလး စ​ေရးၿပီး သူတို႔ကို ​ေမး​ေတာ့ အ​ေျဖ​ေတြ အမ်ဳိးမ်ဳိး ​ေပးၾကပါတယ္​။ သူတို႔အ​ေျဖ​ေလး​ေတြကို စုစည္​း လိုက္​​ေတာ့ History ဆိုတာ ဘာလဲ ဆိုတဲ့ ​အ​ေျဖထြက္​လာတာ​ပါပဲ။ ဒီလိုနဲ႔ ​ေနာက္​ထပ္​ ​Why is history important? ဆိုၿပီး ​ေမးခြန္​း​ေလး ​ထပ္​​ေမးလိုက္​ အ​ေျဖ​ေတြ စုစည္​းလိုက္​နဲ႔ အေမး အ​ေျဖ လုပ္​ရင္​း သင္​သြားလိုက္​တာ အခ်ိန္​ ကုန္​မွန္​းမသိ ကုန္​သြားပါ​ေရာ။
.
​အဆင္​့ဆင္​့ ​ေျပာင္​းလဲလာတဲ့ ယဥ္​​ေက်းမႈ၊ ယံုၾကည္​ကိုးကြယ္​မႈ၊ ဖန္​တီးမႈ၊ ႏိုင္​ငံ​ေရး၊ လူ​ေနမႈစနစ္​စတဲ့ အ​ေၾကာင္​း​ေတြကို ဥပမာ​ေလး​ေတြန႕ ​ေျပာျပ​ေတာ့ ​ေစာ​ေစာက "အိပ္​​ေပ်ာ္​သြားမွာပဲ" ဆိုတဲ့ ​ေက်ာင္​းသူ​ေလးလဲ မ်က္​လံုး​ေလး ​ေတာက္​ပၿပီး စိတ္​ဝင္​တစား နား​ေထာင္​၊ ​ေမးတဲ့ ေမးခြန္​း​ေတြကို တက္​တက္​ႂကြႂကြ ေျဖဆိုတာ ​ေတြ႕ရတယ္​။
.
​ကြၽန္​မတို႔ ​ေျပာၾက ဆိုၾက ​ေဆြး​ေႏြးၾကတဲ့ထဲမွာ ကမ႓ာ့သမိုင္​း၊ ျမန္​မာ့သမိုင္​း အကုန္​​စံုလို႔ပဲ။ ပတၱျမားင​ေမာက္​ပါသလို 9/11 လည္း ပါတယ္​။ King Henry VIII အ​ေၾကာင္​းပါသလို ဂဠဳန္​ဦး​ေစာလည္း ပါတယ္​။ သီ​ေပါမင္​း ပါ​ေတာ္​မူတာ ပါသလို ခ်ားလ္​စ္​နဲ႔ ဒိုင္​ယာနာ တို႔ရဲ႕ ဇာတ္လမ္း လည္း ပါတယ္​။ သူတို႔သိတာေတြလည္း သူတို႔ေျပာ၊ ကၽြန္မသိတာလည္း ကၽြန္မက ေျပာေပါ့ ... ။
.
ဒါေတြအားလံုးဟာ သမိုင္းပဲ မဟုတ္လား။ တိုင္းျပည္ ႏိုင္ငံတခုမွာမွ သမိုင္းရွိတာ မဟုတ္ဘူး၊ လူတိုင္းမွာ သမိုင္းရွိတယ္၊ သမိုင္းဆိုတာ ကိုယ္ ေရွ႕ကိုသြားတိုင္း ကိုယ့္ေနာက္မွာ အရိပ္လို အျမဲပါေနတာ ... ။
***
(၃)
.
ကဗ်ာတပုဒ္ ...
~~~~~~~~
သမိုင္းပညာရွင္ေတြရဲ႕ သမိုင္းဆိုင္ရာ အဆိုအမိန္႔ေတြ ေျပာတဲ့အခါ ...
ေဒါက္တာသန္းထြန္းေျပာတဲ့ “သမိုင္းကို ေလ့လာတာ မအေအာင္လို႔” ... ဆိုတာေလး ဦးဆံုးေျပာျပေတာ့ သူတို႔ သိပ္သေဘာက်ၾကတယ္။ ေက်ာင္းသား တေယာက္က ...
.
“အိမ္ေရာက္ရင္ ပါပါးကို သြားေမးရမယ္ ... သမိုင္းကို ဘာလို႔ ေလ့လာရတာလဲ ပါပါး သိလား လို႔ .... ဟားဟား ... ပါးပါး သိမွာမဟုတ္ဘူး တီခ်ာ ... ”

ေျပာၿပီး သူ႔ဟာသူ သေဘာေတြက်ေနေသးတာ။
.
သမိုင္းကို ေလ့လာျခင္းအားျဖင့္ ၿပီးခဲ့တဲ့ အျဖစ္အပ်က္ေတြကေန သင္ခန္းစာယူၿပီး မေကာင္းတာဆိုလည္း ေနာက္ထပ္ မျဖစ္ရေအာင္၊ ေကာင္းတာေတြကို ျပန္လည္ အသံုးခ်ရေအာင္ ... စသျဖင့္ ေျပာျပရင္း စစ္ဘုရင္ႀကီး နပိုလီယံရဲ႕ စကား၊ အေတြးအေခၚပညာရွင္ႀကီး George Santayana ရဲ႕ စကားေတြ ေရးေပးျဖစ္တယ္။
.
History is the version of the past events that people have decided to agree upon. 
(Napoleon Bonaparte)
.
Those who do not remember the past are condemned to repeat it.
(George Santayana)
.
သူတို႔ကို ေရးေပးခ့ဲတဲ့ quote သံုးခုအနက္ ကၽြန္မကေတာ့ အဂၤလိပ္ကဗ်ာဆရာ ရွယ္လီ ေျပာတာကို အႏွစ္သက္ ဆံုးပါပဲ။
.
ရွယ္လီက ခုလို ေျပာခဲ့သတဲ့။
History is a cyclic poem written by time upon the memories of man.
(Shelley, English poet)
.
သမိုင္းဆိုတာ ...
အမွတ္တရမ်ားစြာ​ကို
အခ်ိန္က ေရးဖြဲ႕ထားတဲ့
ကဗ်ာရွည္တပုဒ္ ... ။
... ... ...
***
က်င္လည္ရာ ဘဝမွာ ကာရန္ညီတဲ့ ကဗ်ာလွလွေလး တပုဒ္ ျဖစ္ေအာင္ ေရးဖြဲ႕ဖို႔ ႀကိဳးစားရပါဦးမယ္။
***
ေမဓာဝီ
17.08.17
10.17

Read More...

Tuesday, August 08, 2017

အတူ ...




 ျပည္သူ႔စကား
အေလးထားကာ
ႏွလံုးသားျဖင့္ ခံစားသူ ... ။ 
***
MDW
၀၈.၀၈.၁၇

Read More...

Friday, August 04, 2017

နံနက္ခင္း ...


နံနက္​ခင္​း
***
တစက္​ ႏွစ္​စက္​ မိုး​ေရစက္​ ...
​ေကာင္​းကင္​ထက္​မ​ွ ခုန္​ခ်လ်က္​၊
...
တ႐ြက္​ ႏွစ္​႐ြက္​ ႏုသစ္​႐ြက္​...
သစ္​ပင္​ထက္​မွာ စိမ္​းျမလ်က္​၊
...
တခက္​ ႏွစ္​ခက္​ မာလာခက္​
ႏုပ်ဳိလန္​းဆန္​း ပြင္​့လန္​းလ်က္​၊
...
တရက္​ ႏွစ္​ရက္​ ​ေရကာတြက္​
ကုန္​ဆံုးသြားတဲ့ ဒီနံနက္​ ... ။
***

ေမဓာဝီ
04.08.17

Read More...

Tuesday, August 01, 2017

ည လ ယ္ ယံ ဂီ တ

ည လယ္​ ယံ ဂီတ ...
***
တ​ေျဖာက္​​ေျဖာက္​ ႐ြာတဲ့မိုး
စုတ္​ထိုး​ေနတဲ့ အိမ္​​ေျမႇာင္​
ရမ္​း​ေယာင္​​ေအာ္​တဲ့ ညဥ္​့ငွက္​
သစ္​႐ြက္​ခ်င္​း ပြတ္​တိုက္​သံ
ညလယ္​ယံရဲ႕ ဂီတ
တ​ေရးႏိုးတ့ဲ ညမွာ 
ၾကားတယ္​။
***

ေမဓာဝီ
01.08.17
03.08 am

Read More...

Sunday, July 30, 2017

အိုးတိုက္ဖြဲျပာနဲ႔ သရီးအာ

***
တနဂၤ​ေႏြ​ေန႔လယ္​ခင္​း ပ်င္​းပ်င္​းနဲ႔ အဝတ္​​ေတြ မီးပူတိုက္​​ေနတုန္​း ...
"အိုး .... တိုက္​ ... ဖြဲျပာ ..." လို႔ ​ေလး​ေလးပင္​ပင္​ ဆြဲငင္​ ​ေအာ္​​ေရာင္​းသံကို ၾကားလိုက္​ရတယ္​။ အဲဒီအသံမ်ဳိး မၾကားရတာ အ​ေတာ္​ၾကာၿပီမို႔ တိုက္​လက္​စ မီးပူ​ေလး အသာ​ေထာင္​ၿပီး အိမ္​​ေရွ႕ ဝရံတာဘက္​ သြားၾကည္​့မိ​ေတာ့ အိုးတိုက္​ဖြဲျပာ ​ေရာင္​းတ့ဲ သူငယ္​မ​ေလးဟာ လမ္​းက်ဥ္​းက​ေလးထဲက​ေန ​​ေဘာက္​ဆတ္​ ​ေဘာက္​ဆတ္​​ေလွ်ာက္​ရင္​း ေက်ာခိုင္​းထြက္​သြား​ေလရဲ႕။
.
ဖြဲျပာသည္​​ေလး ထြက္​သြား​ေပမဲ့ အ​ေတြး​ေတြက က်န္​ခဲ့တယ္​။ မီးပူ​ေတာင္​ ဆက္​မတိုက္​ျဖစ္​​ေသးပဲ အိုးတိုက္​ဖြဲျပာ ဆိုတဲ့ စကားလံု ​ေလးလံုးကို ႏႈတ္​က ​ေရ႐ြတ္​ရင္​း အိုးတိုက္​ဖြဲျပာ အ​ေၾကာင္​း စဥ္​းစား​ခန္​းဝင္​​ေနမိ​ပါေရာ။ အိုးတိုက္​ဖြဲျပာ ဆိုတာ ခု​ေခတ္​ က​ေလး​တခ်ိဳ႕ မသိႏိုင္​​ေတာ့တ့ဲ ​ေဝါဟာရမ်ား ျဖစ္​သြားၿပီလား။ ကိုယ္​​ေတြ​ေတာင္​ အိုးတိုက္​ဖြဲျပာနဲ႔ ကင္​း​ေဝးခဲ့တာ ဆယ္​စုႏွစ္​ တခုမက​ေတာ့ဘူး​ေလ ... ။
***
ငယ္​ငယ္​က အိုးတိုက္​ဖြဲျပာနဲ႔ ရင္​းႏွီးခဲ့တာ​ေလး ျပန္​​ေတြးမိ​ေတာ့ အိမ္က ပန္​းကန္​​ေဆးတဲ့​ေနရာ​ေလးမွာ ႏႈတ္​ခမ္​းသား​ ​ေဆးကြာ​ေနတ႔ဲ ​ေႂကြရည္​သုတ္​ ခြက္​အ​ေဟာင္​း​ေလး တလံုးရယ္​ စဥ္​့အင္​တံု အ​ေသး​ေလး တ​လံုးရယ္​ကို ​သတိရမိတယ္​။ ​ေႂကြရည္​သုတ္​ ခြက္​က​ေလးထဲမွာ​ေတာ့ ဆပ္​ျပာခဲ အဝါ​ေလးနဲ႔ အုန္​းဆံဖတ္​ ရွိၿပီး စဥ္​့အင္​တံုခြက္​​ေလးထဲမွာ​ေတာ့ အိုးတိုက္​ဖြဲျပာ​ေတြ ထည္​့ထားတယ္​။ အိုးတိုက္​ဖြဲျပာ ခြက္​ထဲမွာလဲ ဖြဲျပာ​ေတြ ​ေပလူး​ေနတဲ့ ဆပ္​ျပာတံုး​ေလးနဲ႔ အုန္​းဆံဖတ္​ ရွိပါ​ေသးတယ္​။
.
အိမ္​မွာ အုန္​းပင္​​ေတြက ​ေပါ​ေတာ့ ပန္​းကန္​​ေဆးဖို႔ အုန္​းဆံဖတ္​အတြက္​ ပူစရာ မလိုခဲ့ဘူး။ အုန္​းသီး​ေျခာက္​​ေတြ အပင္​က ခ်တ့ဲအခါ အခြံခြာၿပီး အျပင္​အခြံၾကမ္​းက ၾကမ္​းတိုက္​ ၾကမ္​း​ေဆးဖို႔၊ အတြင္​းက အုန္​းဆံဖတ္​ႏုက ပန္​းကန္​​ေဆးဖို႔ ရယ္​လို႔ လူႀကီး​ေတြက ခြဲျခား သိမ္​းဆည္​း ခ့ဲၾကတယ္​။ အုန္​းဆံဖတ္​ မဝယ္​ရ​ေပမဲ့ အိုးတိုက္​ဖြဲျပာကို​ေတာ့ ဝယ္​ရပါတယ္​။ လမ္​းထဲမွာ လာ​ေရာင္​းတဲ့ အိုးတိုက္​ဖြဲျပာသည္​က မရွိဘူးဆိုရင္​ သံုး​ေလးသည္​​ ေလာက္​​ေတာ့ ရွိမယ္​။
.
အဲဒီ​ေခတ္​တုန္​းက ထမင္​းဟင္​းခ်က္​ရင္​ လွ်ပ္​စစ္​မီးဖိုနဲ႔ ခ်က္​ၾကတာ နည္​းပါတယ္​။ ​ေရနံဆီ မီးဖို၊ မီး​ေသြး မီးဖို၊ ထင္​းမီးဖို ​ေတြနဲ႔ ခ်က္​ၾက​ေတာ့ အိုး​ေတြမွာ မီးခိုးမႈိင္​း​ေတြနဲ႔ မည္​း​ေနတတ္​တယ္​။ အိုး​ေတြ ဘယ္​​ေလာက္​မည္​းမည္​း အိုးတိုက္​ဖြဲျပာနဲ႔ တိုက္​လိုက္​ရင္​ ​ေျပာင္​သြားတတ္​တာမို႔ အိမ္​တိုင္​းလိုလို အိုးတိုက္​ဖြဲျပာ သံုးၾက​ေတာ့ ​ေရာင္​းတဲ့ သူ​ေတြလည္​း မ်ား​ေနတာ​ေပါ့။
.
အဲဒီတုန္​းက ငယ္​​ေသး​ေတာ့ ထမင္​းစားၿပီး ကိုယ္​့ပန္​းကန္​ ကိုယ္​မ​ေဆးရ​ေပမ့ဲ အိမ္​က လက္​တိုလက္​​ေတာင္​း အမႀကီး​ေတြ ​ေဆး​ေၾကာရင္​ ျမင္​​ေနတာမို႔ ပန္​းကန္​​​ ခြက္​​ေယာက္​​ေတြ ေဆးတ့ဲအခါ ဆပ္​ျပာအသန္​႔ အုန္​းဆံအသန္​႔နဲ႔ ​ေဆးၿပီး ဒယ္​အိုး​ေတြ ဒန္​အိုး​ေတြတိုက္​ရင္​​ေတာ့ အိုးတိုက္​ဖြဲျပာနဲ႔ တိုက္​​ေလ့ရွိတာ သိခဲ့ရတယ္​။ အိုး​ေတြတိုက္​လို႔ အိုးတိုက္​ဖြဲျပာဆိုၿပီး ​ေခၚတာပဲလို႔ ငယ္​ကတည္​းက စိတ္​ထဲ စြဲ​ေနခဲ့တယ္​။
.
အိုးတိုက္​ဖြဲျပာက မည္​း​တယ္​ ၾကမ္​းတယ္​၊ သူနဲ႔တိုက္​လိုက္​ရင္​ ဒန္​အိုး​ေတြက ​ဘယ္​​ေလာက္​ ေျပာင္​​တယ္​ပဲဆိုဆို အိုးတိုက္​ဖြဲျပာ မည္​းမည္​း ၾကမ္​းရွရွႀကီး​ေတြကို ကိုင္​ရ တိုက္​ရမွာ မႏွစ္​ၿမိဳ႕စရာ လို႔ ယူဆခဲ့ပါတယ္​။ ဘာ​ေၾကာင္​့လဲ ဆို​ေတာ့ အိုးတိုက္​ဖြဲျပာ ​ေန႔တိုင္​းတိုက္​တဲ့ အမႀကီး​ေတြရဲ႕ လက္​ဟာ အိုးတိုက္​ဖြဲျပာလိုပဲ ၾကမ္​းတမ္​းေနလို႔ပါ။
.
အသက္​​ေလး နည္​းနည္​းႀကီးလာ​ေတာ့ အိုးတိုက္​ဖြဲျပာဆိုတာ စပါးခြံ​ေတြဆိုတာ သိလာတယ္​။ ဖြဲျပာသည္​​ေလး​ေတြဟာ ဆန္​စက္​က ထြက္​တဲ့ မီးသင္​့​ေနတဲ့ စပါးခြံ​ေတြကို သြားႀကံဳးၿပီး အိမ္​​ေတြမွာ အိုးခြက္​တိုက္​ဖို႔ ျပန္​ေရာင္​းၾကတာ​ေပါ့။ အိုးတိုက္​ဖြဲျပာ ... လို႔ ​သံစဥ္​ အမ်ဳိးမ်ဳိးနဲ႔ တလမ္​းဝင္​ တလမ္​းထြက္​ ေအာ္​​ေရာင္​း​ေနတဲ့ သူတို႔​ရဲ႕ ေခါင္​း​ေပၚက ဗန္​းထဲမွာ ပုဆိုးကြင္​းပတ္​နဲ႔ အျပည္​့ အိုးတိုက္​ဖြဲျပာ​ေတြ ရွိတယ္​။ ဝယ္​သူရွိရင္​ ဗန္​းက​ေလး ​ေအာက္​ခ် ပုဆိုးကြင္​းထဲက ဖြဲျပာ​ေတြ ႏို႔ဆီခြက္​နဲ႔ ခ်င္​၊ တဗူး ဘယ္​​ေလာက္​ သတ္​မွတ္​ၿပီး ​ေရာင္​းၾကတာပါပဲ။ ​
.
အိုးတိုက္​ဖြဲျပာသည္​ ဆိုတာ ​ေခါင္​း႐ြက္​ ဗ်တ္ထိုး ​ေစ်းသည္​​ေတြထဲမွာ အရင္​းအနည္​းဆံုးမို႔ အဆင္​းရဲဆံုးလို႔ ဆိုရင္​လည္​း မမွား​ေလာက္​ပါဘူး။ အ​ေရာင္​အ​ေသြး မပီျပင္​​ေတာ့တဲ့ အဝတ္​​ေလး​ေတြကို ဝတ္၊ ဖိနပ္​ၿမီးတို​ေလး စီးၿပီး ႐ြာရိုးကိုး​ေပါက္​ အိုးတိုက္​ဖြဲျပာ ​ေအာ္​​ေရာင္​းၾကရတဲ့ သူတို႔ဘဝဟာ အိုးတိုက္​ဖြဲျပာလိုပဲ အင္​မတန္​ ၾကမ္​းတမ္​း နိမ္​့က်လိုက္​တာ လို႔ ​ေတြးခဲ့မိတယ္​။
***
ဒီလိုနဲ႔ ​ေခတ္​​ေတြ​ေျပာင္​းလာ​ေတာ့ ပန္​းကန္​​ေဆးတဲ့နားက ခြက္​က​ေလး​ေတြဟာလည္​း ​ေႂကြရည္​သုတ္​ခြက္​ စဥ္​့အင္​တံုခြက္​ မဟုတ္​​ေတာ့ၿပီ။ အိုးတိုက္​ဖြဲျပာနဲ႔ အုန္​းဆံဖတ္​အစား steel wool နဲ႔ sponge တို႔ ျဖစ္​သြားၿပီ။ စတီးအိုးနဲ႔ လွ်ပ္​စစ္​နဲ႔ ခ်က္​တာမို႔ ​ေျပာင္​​ေအာင္​ အရမ္​းတိုက္​စရာလည္​း မလို​ေတာ့။ အိုးတိုက္​ဖြဲျပာ မည္​းမည္​း ၾကမ္​းၾကမ္​းႀကီး​ေတြနဲ႔ ​ေဝး​ေတာ့ စတုိင္​​ေတာ့ အက်သား။
.
ဒါ​ေပမဲ့ တခါတရံ ထမင္​းထဲမွာ စတီးမွ်င္​​ေလး​ေတြ ပါလာတဲ့အခါ၊ ပန္​းကန္​​ေဆးတဲ့ အစိမ္​းဖတ္​က အမွ်င္​​ေလး ​ေကာ္​ဖီခြက္​ လက္​ကိုင္​မွာ ကပ္​​ေနတဲ့အခါ ဘုရားတ ရင္​း ​ေသခ်ာ​ေဆးဖို႔ ​ေကာင္​မ​ေလး​ေတြက္ို မွာရျပန္​ပါတယ္​။ အရင္​က သံုးတဲ့ အုန္​းဆံလို သဘာဝမဟုတ္​တာမို႔ အႏၲရာယ္​ မ်ားလြန္​းတဲ့အရာ​ေတြ ဝမ္​းထဲ မ​ေရာက္​​ေစခ်င္​ပါဘူး။ ​ေခတ္​ရဲ႕ အလိုက် သံုးရတဲ့ ပစၥည္​း​ေတြက စဥ္​းစားၾကည္​့ရင္​ အႏၲရာယ္​​ေတာ့ အမ်ားသား။ မသံုးလိုလည္​း မျဖစ္​ဘူးပဲ ဆိုပါ​ေတာ့။
.
အိုးတိုက္​ဖြဲျပာသည္​ အသံၾကားလို႔ ျပန္​​ေတြးရင္​း အရင္​ကလို အုန္​းဆံဖတ္​နဲ႔ အိုးတိုက္​ဖြဲျပာ ျပန္​သံုးရ ​ေကာင္​းမလား စိတ္​ကူးယဥ္​​ေနမိ​ပါေသးတယ္​။ စိတ္​ကူးသာ ယဥ္​မိတာ တိုက္​မလားလို႔ အလကားလာ​ေပးရင္​​ေတာင္​ ယူမိမွာ မဟုတ္​ပါဘူး။ ခုပဲၾကည္​့​ေလ၊ အိုးတိုက္​ဖြဲျပာ ​ေရာင္​းသူရွိ​ေန​ေသး​ေပမဲ့ ဝယ္​သူက မရွိ​ေတာ့။
.
ခုခ်ိန္လို ကမၻာနဲ႔အဝွမ္​း reduce, reuse, recycle လို႔ ​ေအာ္​​ေနၾကတဲ့ ​ေခတ္​ႀကီးမွာ 3Rs ရဲ႕ ​ေမာ္​ဒယ္​လ္​ အိုးတိုက္​ဖြဲျပာသည္​​ေလး​ေတြဟာ အိုးတိုက္​ဖြဲျပာ မည္​းမည္​း ၾကမ္​းၾကမ္​းႀကီး​ေတြကို ႐ြက္​ရင္​း ဘဝၾကမ္​းၾကမ္​းရဲ႕ လမ္​းၾကမ္​းၾကမ္​း​ေတြမွာ ​ေလွ်ာက္​​ေနၾကရဆဲ ... ။
***
​ေမဓာဝီ
30.07.17
15.50
.

Read More...

Monday, July 17, 2017

အဘိုး ...

(၁)
***
အဘိုး၏ အစိေႏၲယ်ဘုရားရွိခိုးသံႏွင့္ ႏိုးထခ့ဲရသည့္ ေဝလီေဝလင္း နံနက္ခင္းမ်ားကို အမွတ္ရမိသည္။ အဘိုး ဟု ပထမဆံုး မွတ္မိခ့ဲသည္က ထိုအသံပင္။ ထိုစဥ္က အသက္ သံုးေလးႏွစ္ေလာက္သာ ရွိဦးမည္ ထင္သည္။ ေက်ာင္းမေနရေသးသည့္အရြယ္။ အဘိုးက ေဝဘူဆရာေတာ္၏ တပည့္ရင္းမို႔ ေဝဘူဆရာေတာ္ ရန္ကုန္သို႔ၾကြလာလွ်င္ မနက္အေစာႀကီး အ႐ုဏ္ဆြမ္းကပ္ရန္ ေရႊတိဂံုဘုရား ေတာင္ဘက္မုခ္က အင္းေလးဓမၼာရံုသို႔ မိုးမလင္းမီ တအိမ္လံုး သြားၾကရသည္။ ထိုနံနက္ခင္းေတြမွာ ကားေပၚ အိပ္ငိုက္ရင္း လိုက္ပါသြားခ့ဲရသည္ကို ခုထိမေမ့ေသး။
.


အဘိုးကို ေျမးေတြအားလံုးက ဘဘႀကီးဟု ေခၚရသည္။ ေက်ာင္းမေနရေသးေပမ့ဲ အစ္မႏွစ္ေယာက္ သင္ေပးသည့္ ရွဥ့္ညိဳေလးတို႔ ယုန္ကေလးက နားရြက္ေထာင္တို႔ စသည့္ ကဗ်ာေလးေတြကို ဟန္အမူအရာေလးျဖင့္ ရြတ္ျပလွ်င္ အဘိုးက ႐ံႈ႕အိတ္ေလးထဲမွ ေငြအေၾကြ အေလးေစ့ေလးေတြ ဆုခ်ေလ့ရွိသည္။ ဆယ္ျပား တမတ္ ငါးမူး စသျဖင့္ေနမွာေပါ့။ သူတို႔ညီအစ္မတေတြ တူတူပုန္းတမ္းေဆာ့ၾကလွ်င္ ပက္လက္ကုလားထိုင္ အႀကီးႀကီးျဖင့္ စာထိုင္ဖတ္ေနေသာ အဘိုးက ပုဆိုးျဖင့္ ကြယ္ကာ ထိုင္ခံုေအာက္မွာ သူ႔ကို ဝွက္ထားေပးတတ္သည္။ အဘိုး၏ ဘန္ေကာက္လံုခ်ည္သည္ ထိုအခါက သူ႔တကိုယ္စာကို လံုျခံဳေအာင္ ဝွက္ထားေပးႏိုင္ခ့ဲ၏။
.

ဒီလိုႏွင့္ သူေက်ာင္းေနရသည့္အရြယ္ ေရာက္လာျပီး ေက်ာင္းႏွင့္အိမ္ သြားလာရင္း အဘိုးကို သူေမ့ေနခ့ဲသည္။ ထိုရက္ပိုင္းေတြ အဘိုးအိမ္မွာရွိမရွိ သတိမထားမိခ့ဲ။ သူသတိထားမိသည့္ အခ်ိန္မွာေတာ့ အဘိုး ျပန္ေရာက္လာျပီ။ သို႔ေသာ္ အဘိုးက လူအျဖစ္ျဖင့္ မဟုတ္ေတာ့။ အဘိုးကို ဘဘႀကီးဟု မေခၚရေတာ့။ ဦးဇင္းႀကီးဟု ေျပာင္းေခၚရသည္။ အဘိုးက ေခၚလွ်င္ ဘုရား ဟုထူးရသည္။ အဘိုးက ေျပာလွ်င္ တင္ပါ့ဘုရားဟု ေျပာရသည္။ သူငယ္တန္း တက္သည့္ႏွစ္တြင္ အဘိုးရဟန္းဝတ္ခ့ဲျခင္း ျဖစ္သည္။
.


အဘိုးက ေဝဘူဆရာေတာ္ထံတြင္ ဒုလႅဘ ရဟန္းခံရင္း တသက္တာလံုး ရဟန္းအျဖစ္ျဖင့္ ေနထိုင္ခ့ဲေလ၏။ ရဟန္းျဖစ္သြားေသာေၾကာင့္ အိမ္သားေတြႏွင့္ တမိုးထဲ အတူမေနရသည့္ အဘိုးက ဒရဝမ္တဲ ဟု သူတို႔ေခၚေသာ (ယခင္ ျခံေစာင့္မိသားစု ေနခ့ဲသည့္) ျခံေထာင့္က သစ္သားအိမ္ကေလးမွာ သီတင္းသံုး ေနထိုင္ခ့ဲသည္။ သူတို႔ေတြက အခ်ိန္မွန္ အဘိုးေဝယ်ာေဝစၥ သြားလုပ္ေပးရသည္။ အေမက ဆြမ္းခ်က္ ဆြမ္းကပ္ သူတို႔ေတြက တံျမက္လွည္း ဖုန္သုတ္ ေထြးခံေဆး စသျဖင့္ေပါ့။
.
အဘိုးက ေခတ္မီသည္။ ပညာေရးကို အေလးထားသည္။
ပဥၥမတန္းမွ အဂၤလိပ္စာ စသင္ရေသာ ေခတ္တြင္ ေမြးဖြါးႀကီးျပင္းလာေသာ သူတို႔ကို သူငယ္တန္းကတည္းက ေအ ဘီ စီ ဒီ သင္ေပးခ့ဲသည္။ ႏွစ္တန္း သံုးတန္းေလာက္မွာ အဂၤလိပ္ေခတ္က ေက်ာင္းေတြမွာသင္ရေသာ Reader စာအုပ္ေလးေတြႏွင့္ စတင္ မိတ္ဆက္ေပးခ့ဲသည္။ ေလး ငါးတန္းမွာ အက္ေဆးႏွင့္ letter writing သင္ေပးခ့ဲျပီး ေျခာက္တန္း ခုနစ္တန္း အရြယ္မွာေတာ့ အဂၤလိပ္ လက္ႏွိပ္စက္ အေျခခံ သင္ေပးခ့ဲေလ၏။

ထိုစဥ္ကေတာ့ အဘိုးစာသင္ေတာ့မည္ဆိုလွ်င္ တီကို ဆားႏွင့္ တို႔သလို တြန္႔လိမ္ျပီး စိတ္အိုက္ၾကရသည္။ ဘယ္အခ်ိန္ လစ္ရမလဲ အျမဲ အၾကံထုတ္ေနၾကရသည္။ အဘိုး ခရီးသြားေနလွ်င္ သို႔မဟုတ္ ဘုန္းႀကီးေက်ာင္းမွာ သီတင္းသံုး ေနခ်ိန္တြငိ သူတို႔ စိတ္လက္ ေပါ့ပါးေနတတ္သည္။ အဘိုးရွိသည့္အခ်ိန္ အဘိုးေခၚလွ်င္ အဆင္သင့္ standby ေနေနရသည္ကို ျငီးေငြ႕ ခ့ဲဖူးသည္။ တကယ္တမ္း အဘိုးမရွိေတာ့မွ အဘိုးေက်းဇူးေတြကို ပို၍နားလည္လာခ့ဲေပသည္။ ယခင္လို အဘိုးကို ျပန္၍ ျပဳစုခြင့္ရခ်င္သည့္တိုင္ အဘိုးကား မရွိေတာ့။
***
လြန္ခ့ဲေသာ ၂၅ ႏွစ္ - ၁၉၉၁ ခုႏွစ္ ဇူလိုင္လ ၁၇ ရက္ညက ဘဝတပါးသို႔ ေျပာင္းသြားေသာ အဘိုး ဦးေအးေမာင္ (ဦးဥတၱမ) ကို ရည္စူး၍ ဒီကေန႔ နံနက္ အ႐ုဏ္တက္ခ်ိန္တြင္ သံဃာေတာ္မ်ားအား တန္းဆြမ္း လွဴဒါန္းျခင္း၊ ေျခာက္ထပ္ႀကီး ရတနာေက်ာင္းတိုက္တြင္ ဘဒၵႏၲဆရာေတာ္ သံဃာေတာ္မ်ားအား ဝါဆိုသကၤန္းႏွင့္ ေန႔ဆြမ္း ဆပ္ကပ္လွဴဒါန္းျခင္း တို႔ကို ျပဳလုပ္ခ့ဲပါသည္။
အဘိုး ေရာက္ရာဘဝက သာဓုေခၚႏိုင္ပါေစ … ။
***
MND
17.07.16
(မႏွစ္က ေရးျပီး ေဖ့စ္ဘြတ္ထဲ တင္ခဲ့တဲ့ စာပါ)

Read More...

Monday, June 19, 2017

အမိျမန္​မာျပည္​ သို႔

***
ေျခလွမ္းတိုင္းမွာ
အားမာန္ပါ၏။
 အၾကည့္တိုင္းမွာ
ေမတၱာ လႊမ္းဖံုး
အၿပံဳးတိုင္းမွာ
က႐ုဏာဆင္
ျပည့္မိခင္သည္
သက္ရွည္ က်န္းမာပါေစေသာဝ္ ... ။ 
***



​ေမဓာဝီ
၁၉ ဇြန္​ ၂၀၁၇
၅း၄၅ နာရီ

Read More...

Friday, June 16, 2017

အလြမ္း မိုးေရစက္မ်ား

... ... ... 

တစက္ ႏွစ္စက္
မိုးေရစက္လည္း
စည္းခ်က္ မွန္မွန္
ညေတးသံ။

တရြက္ ႏွစ္ရြက္
စိမ္းသစ္ရြက္လည္း
မိုးသည္းေလထန္
ခ်မ္းေအးဟန္။

တရက္ ႏွစ္ရက္
ေရကာတြက္လည္း
ေမွ်ာ္ဆဲသူ႔ထံ
လြမ္းေဆြးျပန္။ 
***
ေမဓာဝီ
16.06.16

Read More...

Friday, June 02, 2017

မိုးတိမ္မ်ားနဲ႔ ညေနခင္း



တိမ္ျဖဴျဖဴ တအုပ္
ခပ္သုတ္သုတ္ ေမ်ာလြင့္
စိမ္းရင့္ရင့္ ရြက္လႊာ
ပိတ္သိမ္းခ်ိန္ တန္တဲ့အခါ
တံတ်ာေတ ေတးသြားနဲ႔
ငွက္မ်ားလည္း အိပ္တန္းျပင္ေလေတာ့တယ္ ... ။ ... ။ 
***

ေမဓာဝီ
၂ ဇြန္ ၂၀၁၄

Read More...